Catharina Roodzant-Glimmerveen 1896 - 1999

Het geluk lag op 64 velden

Het Parool publiceerde op 05.03.1999 onder bovenstaande kop het volgende artikeltje, ondertekend door Paul Arnoldussen (de foto uit 1996 van Paul Bergen stond bij de tekst):

SCHAAK TOCH eens voor je genoegen, hoorde Catharina Roodzant-Glimmerveen nogal eens. Maar daar kon ze niet aan beginnen. "Dat zit niet in me. Schaken is fantastisch, als je de weg naar winst hebt gevonden." Dat bleef haar standpunt tot aan haar dood, op 24 februari (1999). De Nederlandse schaakkampioene van 1935, 1936 en 1938 wist niet van ophouden.

Catharina Glimmerveen kwam uit een Rotterdams arbeidersmilieu. Het was geen oppervlakkig gezin: Catharina kwam in contact met het werk van Herniette Roland Holst, die lang een voorbeeld voor haar is gebleven. Maar een schoolopleiding zat er niet in en schaken was destijds uitsluitend voor de elite. Ze leerde het spel dan ook pas toen ze al een eind in de twintig was.

"Mijn man schaakte", zei ze tegen Het Parool. "Op een ochtend ging hij naar kantoor en toen zei hij: "Nou, ik heb eindelijk dat probleem opgelost, hoor. Dame c2." Ik loop te stofzuigen in de kamer en denk bij mezelf: Dame c2, dat kan niet joh. Dan doet de tegenstander dat en dat en dan heb je een strop. (...) Hij was zo verguld dat ik kon schaken. Hij is me les gaan geven."

Binnen een paar weken was ze de beste van de 58 leden tellende Rotterdamse club De Pion, allemaal mannen natuurlijk. Er was er maar één die zeurde: meneer Van der Lugt. "Die komt om geschaakt te worden en niet om te schaken", had hij gezegd, en dat niet terwijl Catharina niet alleen keurig getrouwd was, maar bovendien van mening was dat mannen net koekjes waren. Had ze er zin in, dat at ze er eentje, maar ze kon er even gemakkelijk van afblijven. Meneer Van der Lugt werd van het bord geveegd en vertoonde zich nimmer meer bij De Pion.

Met het oog op de wereldkampioenschappen voor vrouwen in Oostenrijk organiseerde de schaakbond in 1935 het eerste nationale dameskampioenschap. Catharina Roodzant won het toernooi van vijf deelnemers. In Oostenrijk werd ze vierde.

In 1936 en in 1938 werd ze weer Nederlands kampioene, maar in 1937 was dat de toen zeventienjarige Fenny Heemskerk, die haar later de baas bleef. Ze kon er zeven jaar geleden nog een tikje chagrijnig van worden. "Daar praat ik liever niet over. Het is dikwijls op zijn kant geweest. Nou ja... never mind."

Na de oorlog boekte ze geen opmerkelijke successen meer, maar ze bleef schaken en met aanstekelijk enthousiasme.

"Ze slaat nog regelmatig oorlogskreten achter haar schaakbord. 'Zal ik jou eens een pak slaag geven' of 'Ik ga je afslachten'," aldus het Algemeen Dagblad bij haar honderdste verjaardag. Bij die gelegenheid vroeg ze de vertegenwoordiger van De Limburger of hij de Cambridge Springs-variant kende. "Als u hier weggaat, kunt u schaken," voegde ze hem bemoedigend toe.

Tot voor kort schaakte ze nog iedere dinsdag bij de vereniging Shah Mata en iedere maandag bij een schaaksociëteit. Op haar flat stond een schaakcomputer. Als ze de slaap niet kon vatten, greep ze naar de literatuur. "Vaak mijn favoriete boek Mijn beste schaakpartijen 1924-1937 van Aljechin. Ik studeerde ook uit oude Russische tijdschriften. (...) Ach jongens, dat is heerlijk. Je ziet telkens weer nieuwe dingen." Recente publicaties volgde ze niet meer op de voet: "Die snotjongens van tegenwoordig weten er zoveel van."

"Ik ben altijd heel tevreden geweest," zei ze drie jaar geleden tegen De Limburger. "In mijn hele leven. En nu ook nog. Als ik een schaakzaal binnenkom, begint de hele zaal altijd te klappen. Dat maakt me heel gelukkig. Niemand hoeft te treuren als ik doodga. Men kan zeggen: ze heeft een heel gelukkig bestaan gehad."