Generatie IV

van de familie Glimmerveen


In deze generatie is Arij Crijnsz. (van) Glimmerveen de voorvader van de latere Glimmerveens. Hij is ook de eerste die met de achternaam Glimmerveen vermeld is. Eén broer werd met dezelfde achternaam aangeduid. De afstammingslijn loopt via Arij Crijnsz' zoon Cornelis Ariens Glimmerveen.


In dit hoofdstuk:

    IV.1 Neeltgen Crijne Glimmerveen (1609 - 1678) Deze pagina - onderdeel van de genealogische website Glimmerveen door de eeuwen heen - hoort in een frame. Als u deze pagina zonder frame ziet en u wilt naar de opening van de site, klik dan hier.
    IV.2  Dirck Crijne Dirck Joost Glimmerveen (1611 - ca. 1673)
    IV.3  Arij Crijnsz. (van) Glimmerveen (ca. 1623 - ca. 1684)
    IV.4 Hillebrant Arijenz (de Bruijn) (17e eeuw)
    IV.5 Dirck Arijenz Dirck Joost (ca. 1611 - ca. 1642)

IV.1 Neeltgen Crijne Glimmerveen (1609 - 1678)

Dochter van Crijn Cornelisse Hillebrants en Annetgie Ariens. (Zie par. III.1).

Gedoopt 19.07.1609 in de kapel (reformatorisch) te Wilsveen; † 20.02.1678 in Wilsveen.

Trouwde 14.02.1635 in de Oude Kerk te Delft met Dirck Jansz Backer alias Tapper.

Dirck Jansz Backer is gedoopt op 25.12.1612 in Wilsveen; † 17.09.1676 in Wilsveen. Hij was een zoon van Jan Dircxz Backer en Aeriaentgen Cornelisdr. die op 26.01.1603 in de kapel van Wilsveen (ambacht Stompwijk) waren getrouwd en die in Wilsveen woonden. Het echtpaar kreeg tussen 1603 en 1624 acht kinderen. Dirck was de vijfde. Dirck Jansz Backer (alias Tapper) was herbergier en tevens vervener. (Gegevens te vinden in het Doop-, Trouw- en Begrafenisboek nr. 22 van Stompwijk, dat ook de plechtigheden in de kapel van Wilsveen bevat).

Bij het huwelijk werd vermeld dat Neeltgen (Neeltie) Crijne jongedochter van Zoetermeer was; Dirrick Jansz was jongeman van Wilsveen. Er was attestatie gegeven omme tot Delft te trouwen. Het huwelijk is vermeld in het trouwboek van de O. Kerk van Delft (Inv. nr. 21, fiche 2, fol. 62v - in het gemeente-archief van Delft).

Op 21.06.1679 verkopen de kinderen hun erfenis (onder andere huijs & opstal). In de eerste akte is door een schrijffout de naam van de echtgenoot van Neeltgen vermeld als Jan Dircks Backer; in de overige terecht als Dirck Jansz Backer.

Jan Dircksz. Backer zowel als zijn zoon Dirck Jansz. Backer kochten en verkochten vaak land. Zo kocht Jan Dircksz. Backer op 06.06.1619 twee percelen flodderlant in Wilsveen voor 500 car. guldens van de nagelaten weeskinderen van Geertgen Huijberchtsdr., geprocureert bij Jacob Barentsz. tot Voorburch. Op 13.01.1649 nam Dirck Jansz. Backer twee partijen flodderlant over die hadden toebehoord aan Oth Jacobsz, in sijn leven backer in Veur. Uit de twintig jaren daarna zijn minstens twaalf akten bewaard gebleven die aan- of verkoop van land door Dirck Jansz betreffen. In deze akten wordt hij aangeduid als Dirck Jansz Tapper. De achternaam Backer heeft hij van zijn vader; de achternaam Tapper die ook gebruikt werd, dankt hij stellig aan zijn beroep van herbergier.

Kinderen:

1. Jan Dircks Backer/Tapper, † 24.09.1678 in 't Westende van Stompwijk. Trouwde 22.01.1658 te Stompwijk met Dirckij Gijsse († na 04.02.1680). Beroep: vervener.

Kort na het huwelijk vorderde Jan Dircks achterstallig loon van zijn vrouw. Na Jans overlijden verkocht weduwe Dirckij land (op 04.02.1680).

Kinderen (allen gedoopt in Stompwijk):
Quirinus Backer (gedoopt 08.06.1659);
Adriana Backer (gedoopt 15.06.1660);
Cornelia Backer (gedoopt 17.09.1664);
Catharina Jansdr. (Trijntje) Backer (voorwaardelijk gedoopt in de r.k. kerk 30.01.1667, nadat zij al door een vroedvrouw was gedoopt in verband met haar zwakke gestel bij de geboorte)
en Martina Backer (gedoopt 01.08.1670).

2. Cornelis Dirks Backer, † voor juni 1679.

3. Annetgie Dirks, † voor juni 1679. Ondertrouwde 04.11.1667 te Stompwijk en trouwde 13.05.1668 te Stompwijk met Jacob Dirksz van der Meer, weduwnaar van Trijntje Corn. van Veen. Kinderen: Adriaan van der Meer (gedoopt 07.02.1668 te Stompwijk) en Catharina van der Meer (gedoopt 29.01.1670 te Stompwijk).

4. Maertie Dircks Backer, † 12.09.1708 te Stompwijk (door verdrinking). Trouwde 10.02.1670 in Stompwijk met Huijgh Gerritsz Heijdra (†  04.09.1679 in Stompwijk).

Kinderen van het echtpaar Heijdra-Backer (allen gedoopt in Stompwijk):

a. Maria Heijdra (gedoopt 20.09.1670);

b. Johannes Heijdra (gedoopt 15.10.1671);

c. Cornelis Heijdra (gedoopt 05.01.1673);

d. Catharina Heijdra (gedoopt 07.12.1674);

e. Leonardus Heijdra (gedoopt 11.01.1676);

f. Theodorus Heijdra (gedoopt 03.04.1678).

Het Centraal Bureau voor Genealogie in Den Haag heeft in 1989 in Ons Voorgeslacht een kwartierstaat gepubliceerd, opgesteld door Th. P. van Zijl (Oosterhoutseweg 114, 4847 DE Teteringen) waarin Neeltgen Crijnendr. (Glimmerveen) en haar echtgenoot Dirck Jansz Backer alias Tapper voorkomen. Volgens deze publikatie was Dirck Jansz Backer herbergier in Wilsveen en tevens vervener. Ook Neeltgens ouders Crijn Cornelisz. (Glimmerveen) en Annetgen Arentssdr. komen in deze kwartierstaat voor; maar verdere voorouders ontbreken helaas. Th. P. van Zijl stamt af van het eerste kind, Jan Dircksz Backer alias Tapper en diens vrouw Dirckge Gijsendr. en kleinkind Trijntje Jansdr. Backer en haar echtgenoot Cornelis Ariensz Houniet (r.k. gedoopt 17.05.1667 in Stompwijk).

Terug naar het begin van generatie IV


IV.2 Dirck Crijne Dirck Joost Glimmerveen (1611 - 1673)

Zoon van Crijn Corns. Hillebrants en Annetie Ariens. (Zie par. III.1).

Gedoopt 12.06.1611 te Zoetermeer.

† 10.05.1673 te Stompwijk.

Op deze laatste datum is in het doop-, trouw- en begrafenisboek van Stompwijk het overlijden vermeld van Dirck Crijnen aen de Voorwegh. Een maand later werden zijn nagelaten goederen bij opbod verkocht (zie verderop).

Trouwde 03.09.1634 in Zoetermeer met Maertie Leenders en later, als weduwnaar, op 21.08.1669, opnieuw in Zoetermeer, met Liedewij Melten, weduwe van Cornelis Pieter Jochemse en dochter van Melt Huijbrechts Vogelaer en Geertgen Jacobsdr.

Wat de betekenis is van de dubbele benaming 'Dirck Crijne Dirck Joost' is niet duidelijk.

Bij het eerste huwelijk in september 1634 waren bruid en bruidegom beiden inwoner van Zoetermeer. De naam van de bruidegom werd genoteerd als 'Dirrick Crijnen'. Als getuigen traden op: Crijn Cornelisse, vader van de bruidegom, en Leendert Leenderse, vader van de bruid.

Op 11.01.1637 was een zekere Cornelis Pieters, blijkens een bewaard gebleven archiefstuk, getrouwd met Lijdewij Melten. Ruim 30 jaar later, op 21.08.1669, hertrouwde deze Liedewij (volgens de inschrijving bij haar tweede huwelijk weduwe van Cornelis Pieters Jochumse) met Dirck Crijne Glimmerveen, weduwnaar van Maertje Lenertsdr. Uit deze gegevens valt met zekerheid te herleiden dat Dirck Crijne Glimmerveen dezelfde is als Dirck Crijne Dirck Joost, de zoon van Crijn Corns Hillebrants en Annetgie Ariens. Bij het huwelijk van weduwnaar Dirck Crijne Glimmerveen en weduwe Liedewij Melten werd genoteerd dat de bruidegom aan de Groeneweg in Zoetermeer woonde; de bruid aan de Voorweg in Zoetermeer.

In de huwelijksakte van 21.08.1669 is voor het eerst in Zoetermeer de achternaam 'Glimmerveen' vermeld. (De naam was al eerder in Stompwijk genoteerd).

Plattegrond uit 1615

Een plattegrond uit 1615 waarop de Groeneweg in Zoetermeer is aangegeven.
Klik voor de plattegrond in een groter formaat op de afbeelding.

De naam van Dirck Crijnen Dirck Joosten (inderdaad met deze dubbele vermelding) komt in vele documenten voor waarin aan- en verkoop van land is vastgelegd. Zo verkocht hij, woonende aen 't Scheyt, op 06.03.1643 huis en erf aan de Groeneweg aan zijn broer Cornelis Crijnen, wonende aan de Groeneweg. Al in 1639 verkocht hij land. Uit de jaren daarna zijn tal van akten opgesteld waarin Dirck Crijnen Dirck Joost als koper dan wel als verkoper van onroerend goed optrad.

Op 23.06.1673 verkocht Henrick van Swieten, schout van Zoetermeer, de desolaete ende geabandoneerde boedel en goederen van Dirck Crijne Dirck Joost, ende Lijdewij Melten sijn Huijsvrouw, beijde overleden tot Soetermeer aen de Voorwegh, in het openbaar aan den meest biedende oft hoogst mijnende. Het ging om den opstal van seecker huijs staende aen de voorn. Voorwegh binnewegh, daerinne de voorn. Dirck Crijne ende sijn huijsvrouw overleden sijn, mitsgaders een schuijr naesten den voorn. huijsinge staende.

Kind uit het eerste huwelijk:

1. Leendert Dirksz. Glimmerveen, geboorte- en overlijdensdatum nog niet bekend. (Zie par. V.1)

De naam 'Leendert Dirksz. Glimmerveen' is in verscheidene archiefstukken aangetroffen. Patroniem en achternaam duiden erop dat hij een zoon is van een Dirck Glimmerveen. Volgens een document uit 1669 woonde hij aan de Groeneweg in Zoetermeer - dezelfde weg waar Dirck Crijnen Dirck Joost woonde. Het kan dus bijna niet anders of Leendert Dirksz is een zoon uit dit gezin. Aangezien geen vermelding van zijn geboorte is gevonden noch een document waarin de namen van zijn ouders zijn genoemd, staat de familierelatie niet voor 100% vast.

Terug naar het begin van generatie IV


IV.3 Arij Crijnsz. (van) Glimmerveen (ca. 1623 - ca. 1684)

Zoon van Crijn Corns. Hillebrants en Annetie Ariens. (Zie par. III.1).

Geboortedatum en -plaats niet bekend. Het lijkt niet onwaarschijnlijk dat Arij Crijnsz. in of omstreeks 1623 in of in de omgeving van Zoetermeer is geboren.

† na 19.12.1683.

Arij Crijnsz woonde een groot deel van zijn leven in de 'banne van Stompwijck'. Dit blijkt uit verscheidene bewaard gebleven akten.

Beroep: Arij Crijnsz. baggerde turf.

Dit blijkt uit het 'slagturfboek 1665 - 1684' dat te vinden is in het gemeente-archief van Leidschendam. Hierin staat onder andere: Arij Crijnen begeert te baggeren in omtrent drie hont gecomen van Joris Claes Maerten hebbende in dato den 14e Januarij 1668, belent Oost Jan Janse...
Elders in hetzelfde slagturfboek staat voor de jaren 1666, 1667, 1668 en 1669 opgetekend dat Arij Crijnen Glimmerveen (hier met achternaam!) begeert te flodderen... Feitelijk werd hierin vastgelegd dat Arij Crijnen het recht had in moerassig land, onder de grondwaterspiegel, turf op te baggeren.

Trouwde 26.05.1646 te Stompwijk met Dirckie Reijne (geboortedatum niet bekend; † 16.01.1678 te Stompwijk).

Kinderen:

1. Crijn Ariensz (?), † ca. 29.07.1670.

Volgens het in de 17e eeuw gangbare systeem moet de eerste zoon van het echtpaar genoemd zijn naar de grootvader van vaders kant. In de archieven is slechts één Crijn Ariensz gevonden: in het r.k. kerkelijk register van Stompwijk is op 29.07.1670 het overlijden van een Crijn Ariensz vermeld. Er is geen aanknopingspunt waaruit met zekerheid kan worden vastgesteld dat het om een kind uit dit gezin gaat; het zou ook een zoon van een andere Arij uit Stompwijk kunnen betreffen.

2. Reijn Arentsz. Glimmerveen, †  ca. 11.12.1716 te Stompwijk. (Zie par. V.2).

In de ondertrouwakte (15.04.1719 te Stompwijk) van Annetie Reijne Glimmerveen, een dochter van Reijn Arentsz, wordt Claas Arents Glimmerveen genoemd als 'haar oom'. Reijn behoort dus tot het gezin.

3. Cornelis Ariensz. Glimmerveen,  * ca.  1648; †  01.03.1709 in Stompwijk. (Zie par. V.3).

Uit de ondertrouwakte van 14.12.1668 te Stompwijk van deze Cornelis Ariensz Glimmerveen blijkt dat 'sijn vader' Arij Crijnsz Glimmerveen is. Helaas is de geboorte van Cornelis niet in de boeken te vinden, in ieder geval niet in die van Stompwijk en omgeving. Het doopboek van Stompwijk begint ook pas in 1658. Gezien de datum van het huwelijk van Cornelis Ariensz zelf (30.12.1668) kan deze zoon niet zo lang na het huwelijk van zijn ouders geboren zijn.

4. Lijsbeth Ariens Glimmerveen, *  ca. 1664; †  eind 1686 of in 1687. (Zie par. V.4).

Blijkens de ondertrouwakte van 19.12.1683 uit Stompwijk van Lijsbeth Ariens Glimmerveen was Arij Crijne Glimmerveen 'haer vader'.

5. Nicolaus Glimmerveen, gedoopt 19.09.1662 te Stompwijk. Getuigen bij de doop waren Cornelis Arisse en Maertie Claes.

Aangezien het onder nummer 6 genoemde kind dezelfde voornaam kreeg, moet worden aangenomen dat dit kind is overleden vóór mei 1667.

6. Nicolaus Ariensz (Claes) Glimmerveen, gedoopt 01.05.1667 te Stompwijk. (Zie par. V.5).

Volgens de ondertrouwakte van Claas Ariensz Glimmerveen van 21.10.1689 te Stompwijk was Cornelis Arients Glimmerveen 'sijn broeder'. Deze Claes is naar alle waarschijnlijkheid dezelfde als het kind dat op 01.05.1667 als Nicolaus, zoon van Arie Crijnen en Dirckie Reijne, werd gedoopt in de r.k. kerk te Stompwijk.

Later, bij de doop van zijn kinderen, werd voor deze Claes soms ook het patroniem 'Arentsz' gebruikt. Ariensz en Arentsz betekenen dus hetzelfde.

7. Marritje Ariens Glimmerveen, †  ca. 27.04.1742 in Overschie. (Zie par. V.6).

Uit de ondertrouwakte van Marritje Ariens Glimmerveen (van 28.11.1689 te Stompwijk) blijkt dat Cornelis Ariens Glimmerveen 'haer broeder' is.

8. Jannegie Ariens Glimmerveen, † 10.05.1729 te Stompwijk.

Bij de doop van een kind van Crijn Cornelisz. op 05.01.1691 trad naast Cornelis Ariessen als peter een Jannegie Ariens op als meter. In april 1707 kocht een Jannetje Glimmerveen op een boelhuis (veiling) in Stompwijk spullen. In het begrafenisregister van Stompwijk staat vermeld dat Jan Overgauw, armmeester van Stompwijk, op 10.05.1729 aangifte deed van 'het Lijck van Jannetje Glimmerveen'. Hieruit ontstaat het sterke vermoeden dat Jannegie (of Jannetie) een dochter uit dit gezin is geweest.

9. Jillis Arentsz Glimmerveen.

In de ondertrouwakte van Crijn Cornsz. Glimmerveen, een zoon van de hiervoor onder nummer 3 genoemde Cornelis Ariensz. Glimmerveen, wordt als getuige een Jillis Arentsz Glimmerveen genoemd, zonder verdere aanduiding. Dit zou ook een zoon van Arij Crijnsz kunnen zijn geweest; over hem zijn verder geen gegevens gevonden. Het zou ook kunnen zijn dat er sprake is van een verschrijving en dat er niet 'Jillis' maar 'Knelis' (= Cornelis) moet staan. In dat geval zou de vader gewoon getuige bij het huwelijk van zijn zoon geweest zijn en zou Jillis niet hebben bestaan.

Aangezien de geboortedata van de kinderen (behalve van de beide jongens die als Nicolaus gedoopt werden) niet gevonden zijn, staat de volgorde van de geboorten niet vast. Gezien de gewoonte uit die tijd nemen we aan dat Crijn, genoemd naar de grootvader van vaders zijnde, de oudste zoon is geweest en Reijn, genoemd naar de grootvader van moeders zijde, de tweede zoon. In verband met zijn trouwdatum kan Cornelis niet veel later dan in 1649 of 1650 zijn geboren. Hij zal dus wel de derde zoon zijn geweest. Cornelis Ariens was getuige bij de doop van zijn broertje Nicolaus op 01.05.1667. Cornelis moet dus wel een flink stuk ouder zijn geweest dan Nicolaus.

Eerste vermelding van de naam (Van) Glimmerveen. In het Oud Rechterlijk Archief van Stompwijk (17, fol. 32), te vinden in het Algemeen Rijksarchief te Den Haag, bevindt zich een document waarin voor het eerst de achternaam Van Glimmerveen wordt genoemd. Het document handelt over de aankoop van een huis en grond in Stompwijk, bij de Knip. Arij Crijnen van Glimmerveen, tegenwoordich woonende in Stompwijck, heeft het onroerend goed gekocht uit de nagelaten boedel van de weduwe van wijlen Pieter Corns. Backer, zo meldt de desbetreffende akte. De koop is gesloten op 01.02.1656. Van Glimmerveen heeft twee-derde deel van de koopsom, honderd gulden, betaald in mei 1656 en het restant in mei 1657. De schout heeft het stuk ondertekend op 31.01.1657. Op 07.06.1662 is in de marge aangetekend dat de koopsom volledig is betaald.
Enkele passages uit dit document staan in de achterliggende noot.

* * *

Arij Crijnsz. Glimmerveen heeft later, in 1679, zijn huis en grond verkocht aan zijn zoon Reijn Arents Glimmerveen. Dit blijkt uit een document ('oirconde') dat Schout en Schepenen van Stompwijk op 22.10.1679 hebben ondertekend. De verkoop betrof een huijs en erv item potinge & plantinge met alle 't gene daerinne op & aen aert & nagelvast is, staende & gelegen in de Ambagte van Stompwijck alsmede grond. Zoon Reijn verplichtte zich het restant van de schuld, groot honderd gulden, aan de diaconie van Leidschendam te betalen.

Bepaald werd dat de verkoper het achterhuis van het verkochte pand zijn leven lang mocht blijven bewonen zonder daarvoor iets te hoeven betalen.

* * *

Op 27.10.1666 behandelden Schout en Schepenen van Stompwijk een zaak waarin Arij Crijnen als eiser optrad. Het ging om een seeckeren quantiteijt turff leggende in de schuijr van Jan (...) der Sman waarop Arij beslag wilde leggen omdat hij nog 29 gulden en 10 stuivers arbeidsloon van de gedaagde te goed had. Schout en schepenen wezen de eis toe.

Bijna drie jaar later, op 28.08.1669, behandelden Schout en Schepenen een soortgelijke zaak, waarin Arij Crijnen Glimmerveen opnieuw als eiser optrad. Uit het (slecht leesbare) document blijkt dat hij opnieuw arbeidsloon tegoed had, ditmaal van iemand wiens achternaam vermoedelijk Lelivelt luidde.

In het Oud-rechterlijk archief van Stompwijk (nr 91) bevindt zich een  'Boelhuisboek'  (een boelhuis is een veiling van inboedelgoederen). Op verschillende data is ook door Glimmerveens gekocht.

Enkele aankopen zijn vermeld in de achterliggende noot.

Terug naar het begin van generatie IV


IV.4 Hillebrant Arijenz (de Bruijn)

Zoon van Adriaen Corn. Hillebrants en Maertgen Corn. Boon. (Zie par. III.4).

Geboortedatum niet bekend; † na 1671.

Beroepen: Grootheemraad van Zoetermeer (in 1667 en 1668); schepen (wethouder) van Zoetermeer in 1671.

Trouwde op 14.12.1631 te Zoetermeer met Wijvetie Arijense, dochter van Arent Arentsz. Bruid en bruidegom waren beiden inwoners van Zoetermeer.

Terug naar het begin van generatie IV


IV.5 Dirck Arijenz Dirck Joost

Zoon van Adriaen Corn. Hillebrants en Maertgen Corn. Boon. (Zie par. III.4).

Gedoopt (waarschijnlijk) 21.12.1611 te Zoetermeer; †  voor 07.11.1642.

In een akte van 28.07.1632 staat dat Adriaen Corn. Hillebrantssoon heeft vercocht aen Dirck Arijenss anders genaempt Dirck Joost sijn soon, huijsgen en erff voor 360 gulden. In latere documenten wordt de zoon aangeduid als Dirck Arijensz Dirck Joost. Waarom hij deze dubbele naam droeg, is nergens verklaard.

Trouwde met Neeltgen Lenaertsdr. van Roon.

In een uijtcoopbrieff van 07.11.1642 staat dat voor schout en schepenen is verschenen Neeltgen Lenaertsdr weduwe geweest sijnde van Dirck Arijensz Dirck Joost, geadsisteert met Geuns Adamsz haer tegenwoordige man, Lenart Lenaerts van Roon haer vader ten eenre, ende Cornelis Adriaensz de Bruijn als oom & voogt van vaders sijde over Maertgen out seven, Gerritgen out vijff & Adriaentgen out drie en Aeltgen Dircksdochter out een jaer off elx daeromtrent, alle naergelaten kinderen van voorn. Dirck Arijens Dirck Joost gewonnen bij de voorn. Neeltgen Lenaertsdr. die met malcanderen in goede minne de vaderlijke erfenisse deses boedels hebben verdeeld.

Kinderen:

1. Martijn, * ca. 1635.

2. Gerritgen, * ca. 1637.

3. Adriaentgen, * ca. 1639.

4. Aeltgen, * ca. 1641.

Deze tak van de familie heeft zich vrijwel zeker nooit 'Glimmerveen' genoemd.

Terug naar het begin van generatie IV